Medische missers door slechte communicatie
Communicatie • 23 november 2010
Bij tweederde van de 3000 patiënten die deelnamen aan een meldactie van de Nederlandse Patiënten Consumenten Federatie (NPCF) ging er bijna of écht iets mis in de zorg. Gebrekkige communicatie met patiënten en slechte samenwerking tussen zorgverleners zijn volgens patiënten de belangrijkste oorzaken van medische fouten. Zorgverleners negeren te vaak de signalen die patiënten geven.
Bij de missers ging het vooral om gebeurtenissen in het ziekenhuis, zoals verkeerde medicijnen, operatie aan het verkeerde ledemaat, vaak misprikken, slechte hygiëne en het over het hoofd zien van (medicijn) allergieën. Bij een kwart van de deelnemers had een incident zelfs een permanent lichamelijk letsel tot gevolg. Volgens 85 procent had de gebeurtenis voorkomen kunnen worden. “Als ze maar geluisterd hadden”, en “Ik had meer op mijn strepen moeten staan”, zijn de meest gehoorde antwoorden op de vraag hoe het incident voorkomen had kunnen worden.
Twee van de drie mensen die een incident hebben meegemaakt, zijn niet goed opgevangen door de zorgverleners. Er vond geen gesprek plaats, laat staan dat er excuses werden aangeboden.
‘Pikante’ tweet
Algemeen Dagblad • 24 november 2010
Als Gerda Verburg tijdens de wekelijkse fractievergadering lang aan het woord is, denkt CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt aan zijn vrouw. Dat ontdekten zijn volgers op Twitter dinsdag.
De onlangs getrouwde Omtzigt stuurde zijn vrouw het bericht ‘Lieve schat, ik moet nu lang naar Gerda luisteren. Mijn gedachten dwalen af naar jou. Liefs en dikke kus, Pieter’. Hij wilde de lieve woorden alleen naar zijn vrouw sturen, maar dat ging niet goed. Ze waren voor de hele wereld leesbaar. ,,Foutje. Ik heb net een iPhone van de Kamer gekregen en heb dat apparaat nog niet helemaal onder de knie,” aldus de openhartige Omtzigt tegen het AD.
Omtzigt heeft het bericht ondertussen verwijderd, maar niet voordat het PvdA-Kamerlid Sharon Dijksma het las. Ze twitterde haar collega: ‘Tegen wie heb je het Pieter? Het is een nogal pikante tweet voor jouw doen.’
Vrouwen met ballen
Communicatie • 16 november 2010
Lezer, ik ben verguisd. Men heeft mij met hoon overladen en met modder besmeurd. Ik ben voor een politiek-correcte oliebol versleten door een blaffende meute in hun man-zijn bedreigde pr-macho’s. ‘Brr’, riep een bureaudirecteur. ‘Bah’, zei een crisisexpert. ‘Boe’, kermde een voorlichter. Een bekende ‘valse nicht’ – de kwalificatie kwam van de man zelf- vond dat ik al meer dan divers genoeg bezig was in Communicatie. En zelfs vanuit onverdachte hoek kwam kritiek. Mijn goedbedoelde initiatief werd ook door sommige pr-dames als vrouwvijandig, want rolbevestigend afgeserveerd. Vrouwvijandig, nu vraag ik u! Met zulke vrouwen heb je geen mannen meer nodig.
Ach, het is al jaloezie. Ik ben beschadigd, maar ik ga door. Want niet iedereen doet naar. De vraag is alleen: hoe verder. Of beter: met wie? Datum staat vast: 25 november. Het zaaltje is gehuurd. Maar het aantal aanmeldingen overstijgt zo sterk de vraag, dat ik me genoodzaakt voel te kiezen. Te selecteren.
Ik – man – moet uit een poel van vrouwen met ballen de vrouwen met de grootste, leukste en beste ballen kiezen. Om dan vervolgens te gaan praten over het vrouwvriendelijker maken van het blad, het vak en – als we tijd over hebben – de wereld. Dat wringt.
Maar het is voor een goede zaak. Ik zal dan ook een weloverwogen, rationele keuze m lees meer »
Welles nietes…
De Twentsche Courant Tubantia • 13 november 2010
‘Wat moet je allemaal niet doen om een vergunning te krijgen voor een dakkapel aan je huis!’ verzuchtte de heer Houtman. Een alledaagse uiting. Terwijl bij nader inzien het woordje niet in de zin onlogisch gekozen lijkt te zijn. De vraag is immers wat je wél moet doen om de begeerde toestemming te verwerven. Nog merkwaardiger lijkt: ‘Wat moet je allemaal wel niet doen!’ Blijkbaar gaan de woordjes ‘niet’ en ‘wel’ in de zinnen hierboven meer betekenen dan het woordenboek erover zegt.
Een vader vraagt voorzichtig aan zijn dochter: ‘Zou je wel naar hem toegaan?’ Hij bedoelt met ‘wel’ dat het meisje maar beter niet naar genoemde ‘hem’ moet toegaan. Maar als hij zegt: ‘Zou je niet naar hem toegaan?’ dan bedoelt hij uitdrukkelijk wel: hij ziet niets liever dan dat een mogelijk verbroken verhouding hersteld wordt. De woordjes niet en wel geven in zulke zinnetjes vooral een emotie van de spreker weer.
En nu belanden we bij een formulering die zó vaak onbegrepen en fout wordt weergegeven dat men iedereen zou moeten aanraden deze constructie te vermijden. Het gaat om: ‘De voorzitter vertrok niet dan nadat hij ons allen hartelijk de hand had gedrukt.’ Dit is een foutloze zin. Want niet dan nadat betekent voordat. Maar allerlei media laten op ongeregelde tijden iemand aan het woord die van zo’n mededeling maakt: De voorzitter vertrok niet nadat hij ons hartelijk de hand had gedrukt. Het betekent dat de voorzitter sinds dit handen drukken nog steeds, misschien al wekenlang, moederziel alleen in de vergaderzaal staat, al dan niet met een hamer in zijn hand. Nog een veelgehoord voorbeeld hiervan uit de mond van radioverslaggevers is: ‘We schakelen over naar de wedstrijd, maar niet nadat we u de hoofdpunten uit het nieuws hebben laten horen.’ De wat verouderde uitdrukking niet dan nadat wordt vaak onbegrepen. Beter is het daarom te kiezen voor niet voordat of nadat.
We zeggen: ‘Wilt u niet een kopje thee?’ Ook in deze alledaagse uiting wordt met niet, wel bedoeld.
Leg het allemaal maar eens uit aan een buitenlander! In geschreven taal leiden zulke zinnen gauw tot misverstanden.
’We moeten ons afvragen of we niet ergens goedkoper terechtkunnen’. Bedoeld wordt dat we moeten nagaan of we wel ergens goedkoper terechtkunnen. Dat neemt niet weg dat de eerste zin correct Nederlands is. Maar mis gaat het in: ‘De keeper verhinderde dat de bal niet in het doel kwam.’ Kennelijk is het feit dat de bal er niet inkwam zo belangrijk voor de spreker dat hij de betekenis van verhinderde helemaal over het hoofd ziet: het woord niet dringt zich op bij wat hij wil zeggen. Dezelfde fout is te zien in: ‘Je moet voorkomen dat hij niet de moed verliest.’ ‘De minister wil beletten dat deze terrorist niet het land verlaat.’ In beide zinnen moet niet weggelaten worden.
